Latin Amerika'nın nabzı: Son bir haftada ne oldu?

Latin Amerika'da son bir hafta yaşanan gelişmeler, Nedim Serkan Durak'ın derlemesiyle her pazartesi okurlarımızla buluşuyor.

28-06-2021 09:54

Nedim Serkan Durak

PAZARTESİ

Meksika Devlet Başkanı Andrés Manuel López Obrador, yolsuzlukla mücadelede daha fazla derinleşmek için Irma Eréndira Sandoval’ın Kamu İşlevleri Bakanlığı başkanlığı görevinden ayrıldığını ve yerine Yolsuzlukla Mücadele Müsteşarı Roberto Salcedo’nun getirildiğini açıkladı.

Brezilya adaleti, Devlet eski Başkanı Luiz İnácio Lula da Silva’yı, yolsuzlukla suçlandığı Zelotes Operasyonu davasından beraat ettirdi.

Brezilya Senatosu, devlet enerji şirketi Eletrobas’ın özelleştirilmesine izin veren süreci geçtiğimiz perşembe günü onaylamıştı. Bugün Senato, ön sürecin tamamlanmasıyla beraber, özelleştirmenin gerçekleştirilmesini onaylayarak yürürlüğe soktu.

Arjantin’de Josué Lagos adlı bir gencin polis tarafından öldürülmesi, ülkede protestolara neden oldu.

Bolivya Adalet Bakanlığı, Devlet Başkanı Luis Arce’ye karşı bir darbe girişimi tespit edildiğini ve konuyla ilgili soruşturma başlatıldığını açıkladı.

Venezuela’da yapılacak bölgesel seçimlere gözlemci gönderip göndermeme kararı vermek için, AB, ülkeye teknik bir heyet yolladı.

ABD, Kanada’nın yanı sıra, Meksika ile de olan kara geçişine bir aylık kısıtlama getirdi.

Kolombiya’da, Covid-19 nedeniyle gün içinde 648 ölümle yeni bir günlük ölüm sayısı rekoru kaydedildi.

*   *   *

SALI

Kolombiya’da 28 Nisan – 6 Haziran arası kesintisiz 40 gün süren ve 69 kişinin ölümüne neden olan Ulusal Grev ve protestolar sürecinde yaşananlara ilişkin çalışma yapan Bogotá Hükümet Sekreterliği İnsan Hakları Direktörü Andrés Idárraga, polis tarafından vatandaşlara karşı işlenen ihlallerle başa çıkma şekli nedeniyle Belediye Meclisi ile aralarında önemli farklılıklar olduğunu söyleyerek görevinden istifa etti.

Kolombiya’da faaliyet gösteren Ulusal İşsizlik Komitesi liderlerinden Nelson Alarcón Suárez “hayatıma ve aileme yönelik aldığım 1000’i aşkın tehdit” nedeniyle ülkeyi terk etmek zorunda kaldığını açıkladı.

Meksika’dan yola çıkan Ejército Zapatista de Liberación Nacional (EZLN) - [Zapatista Ulusal Kurtuluş Ordusu] temsilcisi yedi üye, 52 günlük deniz yolculuğunun ardından İspanya-Vigo’da karaya çıktılar. “Bir daha asla bizsiz bir dünya olmayacak” diyen EZLN Temsilcileri’nin, Türkiye de dahil, 30 ülke-bölgeyi kapsayan Avrupa turu da böylece başlamış oldu.

Arjantin Adalet Bakanlığı, 1976-1983 arası askeri darbe ve diktatörlük döneminde yaşanan 30.000 kişinin yok edlilmesi sürecindeki insanlık suçları nedeniyle bugüne dek 1.030 kişinin hüküm giydiğini açıkladı.

Arjantin Ekonomi Bakanı Martín Guzmán, temerrüt’ten kaçınmak için Paris Kulübü’ne 430 milyon dolar ödeneceğini açıkladı.

Brezilya Askeri Polisi, topraklarının sınırlarının çizilmesini zorlaştıran bir yasa tasarısını Ulusal Kongre önünde protesto eden bir grup yerli halkın gösterisini orantısız güç kullanarak bastırdı. Olaya ilişkin olarak Brezilya Yerli Halkları Artikülasyonu Yürütme Koordinatörü Dinamam Tuxá “barışçıl bir şekilde protesto ediyorduk ve Askeri Polis bize plastik mermiler, göz yaşartıcı gaz ve biber gazıyla saldırdı” açıklamasında bulundu.

Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Venezuela ile silah tedariği konusunda müzakere başlatıldığını açıkladı.

Venezuela’nın, ülkelerine karşı uygulanan yaptırımlara dair itiraz etme hakkını kullanmasını AB Adalet Divanı onaylayarak karara bağladı.

Küba’nın, Covid-19’a karşı geliştirdiği Abdala aşısının üç dozda %92,28 etkinliğe sahip olduğu açıklandı.

*   *   *

ÇARŞAMBA

BM Genel Kurulu, ABD’nin 61 yıldır Küba’ya karşı sürdürdüğü ticari, ekonomik ve mali ambargonun sona ermesini talep eden bir kararı onayladı.

Rusya Federasyonu Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Venezuela ile silah tedariği konusunda müzakere başlatıldığını dün açıklamıştı. Bugün de Rusya Savunma Bakanlığı “terör tehdidi olan Latin Amerika ülkelerinin Rusya’nın yardımına ihtiyacı var” açıklamasında bulundu.

Bolivya Devlet eski Başkanı Evo Morales, ABD’nin Bolivya diğer Latin Amerika ülkelerinde başlattığı uyuşturucu savaşları üzerinden hakimiyet kurma girişimlerinin başarısız olduğunu ifade etti.

Brezilya Çevre Bakanı Ricardo Salles, Amazon Yağmur Ormanları’nın yok edilmesiyle ilgili bir soruşturma sürecinin sonunda, görevinden istifa etti.

Peru’nun başkenti Lima’da 6,1 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.

*   *   *

PERŞEMBE

Meksika Devlet Başkanı Andrés Manuel López Obrador, Tamaulipas eyaletine bağlı sınır kenti Reynosa’da 15 kişinin katledilmesi olayının araştırıldığını söyledikten sonra “bu bir provokasyon eylemiydi ama ne amaçlı bir provokasyondu, onu henüz bilemiyoruz” dedi.

Meksika’nın Coahuila eyaleti eski valisi Jorge Juan Torres López, para aklama suçlamasıyla yargılandığı ABD-Texas’ta suçunu itirfaf etti ve üç yıl hapisle cezalandırıldı.

Türkiye’nin Mersin Limanı’nda gerçekleştirilen operasyon sonucu ilki 1.300 Kg., ikincisi 463 Kg. olmak üzere topam 1.763 Kg. kokain ele geçirildi. Söz konusu kokain, Ekvador Cumhuriyeti’nde, Puerto Bolivar Limanı’ndan yüklendi. Bu kokain, limanda 2016 yılından bu yana faaliyet yürüten Yılport Holding adlı Türk şirketin rıhtımından kalktı.

NOT: 7 Mayıs’ta da Ekvador Cumhuriyeti’nin Puerto Bolivar Limanı’ndan Mersin Limanı’na gitmek üzere yola çıkan bir gemi, aktarma noktası olan Panama’nın PSA Limanı’na giriş yaptıktan sonra Panama güvenlik güçlerince arandı. Arama sonucunda muz kutuları içinde toplam 616 Kg. kokain bulundu. Gemi, Ekvador Cumhuriyeti’nde (yine) Türk şirketi Yılport Holding’e ait bir rıhtımdan kalkmıştı.

Arjantin’de Rosa Torino adlı rahip, küçük çocuklara cinsel taciz suçlamasıyla yargı önüne çıkarıldı. Ancak yargı sürecinde Torino’nun sadece cinsel tacizci olmadığı, aynı zamanda Meksika Sinaloa Karteli’nin kara paralarını Arjantin’de aklama işi de yaptığı ortaya çıktı.

Arjantin’in Buenos Aires Eyalet Sağlık Bakanlığı, Covid-19’a karşı kullanılan Sputnik V aşısının güvenilir olduğunu teyit eden bir açıklamada bulundu.

Meksika; Guatemala, Honduras ve El Salvador’a toplam 400.000 doz Covid-19 aşısı bağışladı.

Küba’nın, Covid-19’a karşı geliştirdiği Abdala aşısının üç dozda %92,28 etkinliğe sahip olduğu salı günü açıklanmıştı. Bugün itibarı ile Venezuela, Abdala aşısı kullanmaya başlayan ilk ülke oldu.

*   *   *

CUMA

Kolombiya Devlet Başkanı Iván Duque Márquez’in seyahat ettiği helikopter, Santander eyaletine bağlı Sardinata belediyesinden gelen Cúcuta havaalanına inerken tüfek atışlarıyla saldırıya uğradı. Yetkililer tarafından bildirildiği üzere, saldırıda ölen ya da yaralanan olmadı.

Venezuela’ya karşı yaptırımlarında AB, kimi temel konularda gevşemeye gitme kararı aldı.

Meksika’nın Zacatecas eyaletinde Karteller arası yaşanan çatışma sonucu 24 kişi öldü.

Arjantin’de, 2021 yılı ilk çeyreğinde kaydedilen işsizlik oranı %10,2 oldu.

Ev sahipliğini Dominika’nın yaptığı ve dünya çapındaki Karayipli film yapımcıları için bir seminer niteliği taşıyan Karayip Film Akademisi, 21-24 Haziran tarihlerinde çevrimiçi olarak gerçekleşti.

SARS-CoV-2 Coronavirüsü’nün B.1.617.2, yani Delta Plus varyantı, geçtiğimiz pazar günü Porto Riko’da keşfedilmişti. Bugün de Şili’de ilk vaka tespit edildi.

*   *   *

CUMARTESİ

Arjantin’in talebini onaylayan IMF Pandemi sürecinin yarattığı ekonomik tahribatı azaltmak amacıyla, ülkeye 4 milyar 300 milyon dolar yardım yapacak.

El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele, 7 Eylül’de yürürlüğe girecek olan Bitcoin Yasası’yla birlikte, akıllı telefonlardan indirilebilecek dijital cüzdan uygulamasını tanıttı. Adı “Chivo” (“Keçi”) olan bu cüzdanı indiren vatandaşlara 30 dolar değerinde Bitcoin hediye edilecek.

Şili’li bir grup jeolog, yaptıkları araştırma sonucunda, Antarktika’da bulunan büyük bir gölün gizemli bir şekilde ortadan kaybolduğunu açıkladı.

BM Uyuşturucu ve Suç Ofisi, Mayıs 2021 yılına ait veri raporunda, özellikle Latin Amerika kartellerinin Pandeminin başlangıcında yaşanan ilk kesintinin ardından hızlı bir şekilde operasyonlarına devam edebildiğini ve bu durumun, dünya uyuşturucu pazarında önceden var olan trafik dinamiklerinin hem sevkiyat miktarında hem de sıklığında önemli bir artışla hızlandırdığını açıkladı.

*   *   *

PAZAR

Kolombiya’da Aburrá Vadisi’nde Diana María Jaramillo Henao ve Wilson Alfonso Zapata Guisao adlı yerel sosyal liderler öldürüldü. Bu iki ölümle beraber, 2021 yılı içinde öldürülen 80’inci, 24 Kasım 2016 Barış Antlaşması’ndan bu yana da 1.191’inci yerli halktan ya da siyasal-sosyal topluluk üyesi-lideri oldular.

Kolombiya Savcılığı tarafından yıllardır aranan “Hayalet Memo” lakaplı uyuşturucu baronu Guillermo Acevedo, başkent Bogotá’da yakalandı.

Arjantin’de sol kanat parti ve örgütler, başkent Buenos Aires ile Buenos Aires eyaleti arasındaki geçiş noktalarından birinde, 2002’deki halka karşı acımasız polis baskısının gerçekleştiği yerde, bu baskının 19. yılını andılar.

Arjantin’in Tucumán eyaletinde, bir sanatoryumdan sıvı oksijen sızıntısı sokakları bir tür beyaz bulutla kapladı.

Honduras Mosquitia’daki yerli halkların temsilcileri, hükümetten; Olancho bölgesindeki Culmí belediyesi ile Río Plátano Biyosfer Rezervi arasında uzanan otoyol inşasının durdurulmasını istediler.

Porto Riko ve Şili’nin ardından Honduras’ta da Delta Plus varyantı tespit edildi.